Okumanın Kökenleri ve Kökleri

Okumanın bilgikökeni, insanın yazıyı icat etmesiyle yaşıttır.Okumak, yazmak, alfabe üçlüsü insan için tarihin kırılma noktasıdır.

GENEL 19.07.2023, 13:50 19.07.2023, 14:22
Okumanın Kökenleri ve Kökleri

Yazının kökeni konusunda, arkeolojik buluntular önemli bilgiler verir.Alfabenin doğuşu, yazının doğuşuyla eş zamanlıdır ve Sümerlere yani günümüzden 5000 yıl önceye tarihlenir. Bilindiği üzere buna çivi yazısı (cuneiform) adı verilir. Çivi yazısına benzer simgelerle Sümerler'i takip eden (Asur, Babil, Elam, Akad, Hitit vs.) birçok Mezopotamya uygarlığı; dillerini kâğıda, taşa, toprağa dökmüşlerdir.Taş tabletler, insanoğlunun alfabeyi işlediği  en eski kitaplardır.

Bilindiği üzere Çivi yazısının ardından Eski Mısır'da hiyeroglifler ortaya çıkmıştır. İlk çıkışındaki kullanım özellikleriyle ideogramatik yazı mantığı taşımaktadır. Nesnelerin resimleri üzerinden kurgulanmıştır. Hiyeroglifin kelime anlamı resimyazısıdir.Tarih kitaplarında en çok bu iki alfabeye yer verilse bunlarin yanında bir de Ege Adaları kökenli, günümüzde hala çözülememiş, linear A ve linear B diye birbirinin devamı iki alfabe ile Maya Uygarlığı kökenli Kolomb öncesi Güney Amerika alfabeleri vardır.Anadolu'daki uygarlıkların önemi bu açıdan yadsınamaz.

Modern alfabenin kökeni ise, Fenike alfabesine dayanmaktadır. Fenikelilerle birlikte tek bir harfe karşılık tek bir ses kullanma kavramı ortaya çıkmıştır. Fenike alfabesi, Fenikelilerin tüccar olmasının da yardımıyla bütün Akdeniz çevresine yayılmıştır. Arapların, Yunanların, İbranilerin ve Latinlerin alfabeleri hep Fenike alfabesinden türemiştir.

İnsanın okuryazar kimliği, onu bilgi konusunda müthiş yerlere taşımıştır. İnsanlık sözlü hafızanın yanında, ondan çok daha kalıcı ve daha güvenilir ikinci bir hafızaya sahip olmuştur, yazılı hafıza....

Okuryazar olmak, bir sıfat olmanın ötesinde, insanın medeniyetle kurduğu bir bağdır. Merak ve bilgiyi arama bilinci okumayı, okuma kültürünü tetikler. İnsanın yazıyla olan serüveni, onu medeni hâle getirmiş, uygarlıklar için sağlam bir altyapı kurmasına vesile olmuştur.

Günümüz dünyasında, okumak yalnızca bir.bilgi imgesi değil, sanat ve sanatsal zevk için de olanaklar vermektedir. Öyleki kurgu ve duygu okumanın ve yazmanın merkezine oturmuştur. Şiir, roman, hikâye en çok okunan 
türlerin başında geliyor. Edebiyat, okumanın ve yazmanın asıl ev sahibi hüviyetinde. Sanat, insan için hâlâ değerli yani....

Ferman SALMIŞ

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
15
açık
Günün Anketi Tümü
Ali Koç mu? Aziz Yıldırım mı?
Ali Koç mu? Aziz Yıldırım mı?
Namaz Vakti 24 Mayıs 2024
İmsak 03:40
Güneş 05:32
Öğle 13:06
İkindi 17:03
Akşam 20:30
Yatsı 22:14
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 37 99
2. Fenerbahçe 37 96
3. Trabzonspor 37 64
4. Başakşehir 37 58
5. Beşiktaş 37 56
6. Kasımpasa 37 53
7. Alanyaspor 37 51
8. Sivasspor 37 51
9. Rizespor 37 50
10. Antalyaspor 37 48
11. A.Demirspor 37 44
12. Samsunspor 37 43
13. Kayserispor 37 42
14. Konyaspor 37 41
15. Gaziantep FK 37 41
16. Ankaragücü 37 40
17. Hatayspor 37 38
18. Karagümrük 37 37
19. Pendikspor 37 37
20. İstanbulspor 37 16
Takımlar O P
1. Eyüpspor 34 75
2. Göztepe 34 70
3. Sakaryaspor 34 60
4. Bodrumspor 34 57
5. Ahlatçı Çorum FK 34 56
6. Kocaelispor 34 55
7. Boluspor 34 53
8. Gençlerbirliği 34 51
9. Bandırmaspor 34 50
10. Erzurumspor 34 44
11. Ümraniye 34 43
12. Manisa FK 34 40
13. Keçiörengücü 34 40
14. Adanaspor 34 39
15. Şanlıurfaspor 34 38
16. Tuzlaspor 34 38
17. Altay 34 10
18. Giresunspor 34 7
Takımlar O P
1. M.City 38 91
2. Arsenal 38 89
3. Liverpool 38 82
4. Aston Villa 38 68
5. Tottenham 38 66
6. Chelsea 38 63
7. Newcastle 38 60
8. M. United 38 60
9. West Ham United 38 52
10. Crystal Palace 38 49
11. Brighton 38 48
12. Bournemouth 38 48
13. Fulham 38 47
14. Wolves 38 46
15. Everton 38 40
16. Brentford 38 39
17. Nottingham Forest 38 32
18. Luton Town 38 26
19. Burnley 38 24
20. Sheffield United 38 16
Takımlar O P
1. Real Madrid 37 94
2. Barcelona 37 82
3. Girona 37 78
4. Atletico Madrid 37 73
5. Athletic Bilbao 37 65
6. Real Sociedad 37 60
7. Real Betis 37 56
8. Villarreal 37 52
9. Valencia 37 48
10. Deportivo Alaves 37 45
11. Osasuna 37 44
12. Getafe 37 43
13. Sevilla 37 41
14. Celta Vigo 37 40
15. Las Palmas 37 39
16. Rayo Vallecano 37 38
17. Mallorca 37 37
18. Cadiz 37 33
19. Granada 37 21
20. Almeria 37 18