İleri Zekalılık hakkında ürpertici gerçek
İleri zekalılık; pek çoğumuzun imrendiği, sahip olmak istediği bir özelliktir. Akademik başarı, daha iyi iş imkânları, yüksek gelir gibi avantajlar gözümüzü boyar. Belki de bu yüzden yüksek IQ ile tetiklendiği düşünülen bazı rahatsızlıklardan pek çoğumuz bihaberiz. İleri zekânın hepimizin bildiği olumlu yanları olduğu gibi, içimizi ürperten bazı rahatsızlıklarla ilişkili olduğu da düşünülmektedir.
Farklı kurumlarda araştırmacı olarak görev alan 4 bilim insanının bir araya gelerek yürüttüğü bir çalışma, bize bu konuda ışık tutuyor. Yapılan araştırmada yüksek IQ sahibi insanların bir arada toplandığı MENSA adlı kuruluşun Amerikan üyelerinin psikolojik ve fizyolojik durumları gözden geçirilmiştir. Hazırlanan ankette, ileri zekalı insanlara bazı hastalıklarla ilgili tıbbi geçmişleri ve şüpheleri sorulmuştur. Bu hastalıkların arasında ruh hali bozuklukları (depresyon, bipolar bozukluk ve distimi) anksiyete, obsesif kompülsif bozukluk, ADHD (dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu) ve otizm gibi fizyolojik ve psikolojik rahatsızlıklar yer alıyor. Ayrıca çevresel alerjiler, astım ve otoimmün hastalıklar da göz ardı edilmeyerek ankete eklenmiştir. 3715 kişinin cevapladığı anketteki oranlar Amerikan ulusal hastalık oranlarıyla kıyaslanmıştır.
En belirgin sonuçlar, ruh hali bozuklukları ve anksiyetede kendini ciddi rakamlarla göstermiştir. Katılımcıların %26,7'sinin ruh hali bozukluklarına ve %20'sinin anksiyeteye sahip (ulusal ortalama olan %10'un 2 katı). Diğer rahatsızlıklar için fark daha az olsa da yine de istatistiki olarak anlamlı farklar tespit edilebilmiştir.
Araştırmacılar, belirgin farklılıklar içeren bu bulguları açıklamak için bir teori de geliştirdiler: Hiper Beyin/Hiper Vücut Teorisi (İng: "hyper brain/hyper body theory"). Bu teoriye göre yüksek zekaya sahip olmak, psikolojik ve fizyolojik aşırı eksitabilite (İng: "overexcitability") ile ilişkilidir. Polonyalı psikiyatrist ve psikolog Kazimierz Dubrowski tarafından ortaya atılmış bir kavram olan aşırı eksitabilite, çevresel bir tehdit veya hakarete sıra dışı bir şekilde yüksek tepkiler vermek anlamında kullanılır. Bu çevresel uyarıcı, yere düşen bir bardağın kırılma sesi kadar basit olabilmekle birlikte, bir insanla yüzleşmek gibi daha karmaşık olaylar da olabilir.
Psikolojik aşırı eksitabiliteler daha çok aşırı düşünme ve endişelenme olmasına karşın, fizyolojik aşırı eksitabiliteler daha çok vücudun strese verdiği yüksek tepkiden meydana gelmektedir. Asıl ilginç nokta ise şu: Hiper beyin/hiper vücut teorisine göre bu iki ayrı aşırı eksitabilite türü birbirine kısır bir döngü ile bağlıdır. Birinini tetiklenmesi, diğerini tetikleyebilir; onun tetiklenmesi, öncekini daha da fazla tetikleyebilir.
Bu çalışmayı yanlış yorumlamamak adına bazı konulara açıklık getirmemiz gerekiyor. Yüksek zekalı insanlarda aşırı eksitabilitenin daha fazla kaynaklanması, yüksek zekanın aşırı eksitabiliteye sebep olduğu anlamına gelmez. Ortada bir korelasyon olmasına karşın sebep-sonuç ilişkisini iddia edebileceğimiz bulgular henüz elimizde bulunmamaktadır. Bu durum, sadece incelenen yüksek zekalıların yer aldığı kuruluşla da ilgili olabilir. Belki de aşırı eksitabiliteli yüksek zekalılar MENSA'yı tercih etmeye daha eğilimlidirler. Bu ve bunun gibi pek çok ihtimal, incelediğimiz araştırmanın daha pek çok çalışmanın önünü açtığını göstermektedir.
2025/2026 Şampiyonu Kim Olur Sizce ?
| İmsak | 06:49 | ||
| Güneş | 08:21 | ||
| Öğle | 13:10 | ||
| İkindi | 15:29 | ||
| Akşam | 17:49 | ||
| Yatsı | 19:16 |
| Takımlar | O | P |
|---|---|---|
1. Galatasaray |
20 | 49 |
2. Fenerbahçe |
20 | 46 |
3. Trabzonspor |
20 | 42 |
4. Göztepe |
20 | 39 |
5. Beşiktaş |
20 | 36 |
6. Başakşehir FK |
20 | 30 |
7. Samsunspor |
20 | 30 |
8. Gaziantep FK |
20 | 25 |
9. Kocaelispor |
20 | 24 |
10. Alanyaspor |
20 | 22 |
11. Gençlerbirliği |
20 | 22 |
12. Çaykur Rizespor |
20 | 20 |
13. Antalyaspor |
20 | 20 |
14. Konyaspor |
20 | 19 |
15. Eyüpspor |
20 | 18 |
16. Kasımpaşa |
20 | 16 |
17. Kayserispor |
20 | 15 |
18. Fatih Karagümrük |
20 | 9 |
| Takımlar | O | P |
|---|---|---|
1. Amed SK |
23 | 46 |
2. Erzurumspor FK |
23 | 45 |
3. Esenler Erokspor |
23 | 44 |
4. Çorum FK |
23 | 41 |
5. Bodrum FK |
23 | 39 |
6. Pendikspor |
23 | 39 |
7. Bandırmaspor |
23 | 36 |
8. Boluspor |
23 | 35 |
9. Iğdır FK |
23 | 34 |
10. Keçiörengücü |
23 | 33 |
11. Van Spor FK |
23 | 31 |
12. Manisa FK |
23 | 31 |
13. İstanbulspor |
23 | 31 |
14. Sivasspor |
23 | 30 |
15. Ümraniyespor |
23 | 27 |
16. Sarıyer |
23 | 27 |
17. Serik Belediyespor |
23 | 26 |
18. Sakaryaspor |
23 | 23 |
19. Hatayspor |
23 | 7 |
20. Adana Demirspor |
23 | 2 |
| Takımlar | O | P |
|---|---|---|
1. Arsenal |
24 | 53 |
2. Manchester City |
24 | 47 |
3. Aston Villa |
24 | 46 |
4. Manchester United |
24 | 41 |
5. Chelsea |
24 | 40 |
6. Liverpool |
24 | 39 |
7. Brentford |
24 | 36 |
8. Sunderland |
24 | 36 |
9. Fulham |
24 | 34 |
10. Everton |
24 | 34 |
11. Newcastle United |
24 | 33 |
12. Bournemouth |
24 | 33 |
13. Brighton & Hove Albion |
24 | 31 |
14. Tottenham |
24 | 29 |
15. Crystal Palace |
24 | 29 |
16. Leeds United |
25 | 29 |
17. Nottingham Forest |
25 | 26 |
18. West Ham United |
24 | 20 |
19. Burnley |
24 | 15 |
20. Wolverhampton |
24 | 8 |
| Takımlar | O | P |
|---|---|---|
1. Barcelona |
22 | 55 |
2. Real Madrid |
22 | 54 |
3. Atletico Madrid |
22 | 45 |
4. Villarreal |
21 | 42 |
5. Real Betis |
22 | 35 |
6. Espanyol |
22 | 34 |
7. Celta Vigo |
23 | 33 |
8. Osasuna |
23 | 29 |
9. Real Sociedad |
22 | 28 |
10. Deportivo Alaves |
22 | 25 |
11. Athletic Bilbao |
22 | 25 |
12. Girona |
22 | 25 |
13. Elche |
22 | 24 |
14. Mallorca |
22 | 24 |
15. Sevilla |
22 | 24 |
16. Valencia |
22 | 23 |
17. Getafe |
22 | 23 |
18. Rayo Vallecano |
22 | 22 |
19. Levante |
21 | 18 |
20. Real Oviedo |
22 | 16 |
Galatasaray
Fenerbahçe
Trabzonspor
Göztepe
Beşiktaş
Başakşehir FK
Samsunspor
Gaziantep FK
Kocaelispor
Alanyaspor
Gençlerbirliği
Çaykur Rizespor
Antalyaspor
Konyaspor
Eyüpspor
Kasımpaşa
Kayserispor
Fatih Karagümrük
Amed SK
Erzurumspor FK
Esenler Erokspor
Çorum FK
Bodrum FK
Pendikspor
Bandırmaspor
Boluspor
Iğdır FK
Keçiörengücü
Van Spor FK
Manisa FK
İstanbulspor
Sivasspor
Ümraniyespor
Sarıyer
Sakaryaspor
Hatayspor
Adana Demirspor
Arsenal
Manchester City
Aston Villa
Manchester United
Chelsea
Liverpool
Brentford
Sunderland
Fulham
Everton
Newcastle United
Bournemouth
Brighton & Hove Albion
Tottenham
Crystal Palace
Leeds United
Nottingham Forest
West Ham United
Burnley
Wolverhampton
Barcelona
Real Madrid
Atletico Madrid
Villarreal
Real Betis
Espanyol
Celta Vigo
Osasuna
Real Sociedad
Deportivo Alaves
Athletic Bilbao
Girona
Elche
Mallorca
Sevilla
Valencia
Getafe
Rayo Vallecano
Levante
Real Oviedo