Yapay Zeka Çevirmenliği Öldürüyor Mu?

Bir çevirmenin Fransızca bilmeden Google Translate kullanarak Fransızca bir kitabı Türkçe'ye çevirip piyasaya sürmesi tartışmalara yol açmıştı. Çevirmenler, o dile hakim olmak kaydıyla çevirilerde yapay zeka kullanılmasını onaylıyor. Ancak yapay zekanın sektörü oldukça daralttığından şikayetçiler

BİLİM VE TEKNOLOJİ 11.05.2022, 00:42 11.05.2022, 00:54
Yapay Zeka Çevirmenliği Öldürüyor Mu?

Çevirmen Osman Akınhay'ın Fransızca bilmeden "Bir Yazarın Hayatı: Milan Kundera" isimli biyografi kitabını Google Translate ile çevirdiğini açıklaması sosyal medyada tepki çekmişti. Kimi çevirmenler bir dile hakim olmadan yapay zeka ile çeviri yapmanın dili öldüreceğini söylerken kimi de çevirmenlik mesleğinin yavaş yavaş tarihe karıştığını ya da iş tanımının değiştiğini ifade etti.

'DİLE HAKİM OLMAK ŞARTIYLA KULLANILABİLİR'

İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Çeviribilim Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mine Yazıcı, çeviri programları kullanılması hakkında "Tabii kullanılmalı" derken dile hakimiyet koşulu olması gerektiğini söyledi.

Prof. Yazıcı "Artık olanı inkar edemeyiz. Yapay zekanın çevirilerde kullanılması bana göre doğru kullanılırsa etik. Ancak çevirinin kalitesi ile ilgili olarak çeviriyi yapanın iki dile de hakim olması gerekiyor" diye konuştu. 

'BÖLÜMLER İHTİYACI KARŞILAMIYOR'

Dil bölümleri hakkındaki görüşlerini de paylaşan Prof. Dr. Mine Yazıcı, dil bölümlerinin içeriği ve programının günün ihtiyaçlarına cevap vermediğini belirtti ve şöyle dedi:

"Öğrencilerin, mezun olduklarında okudukları ve öğrendikleri zengin bilgiyi kullanma alanları yok. Para kazanmaları çok zor. Ama tabii ki bu zengin bilgiyi kaybetmek de yazık."

Netflix'te geçen yıl yayınlanan The Chair dizisi de dil ile ilgili bölümlerde okuyanların bu sorununu dile getiriyor. Pembroke Üniversitesi'ne İngilizce Bölüm Başkanı olarak atanan Dr. Ji-Yoon Kim'in hikayesinin anlatıldığı dizi, öğretim görevlileri ve öğrencilerin bölüme olan ilgisizliğini ve geleneksel kalıplara takılıp kaldıklarını gözler önüne seriyor.

Günümüzde ABD'de birçok üniversitede dil bölümleri seçmeli ders haline getiriyor. Türkiye de dahil olmak üzere dünyanın birçok ülkesinde bu bölümler kapanıyor. Yabancı dil ve karşılaştırmalı edebiyat ile çeviribilim mezunları da alanlarında iş bulamamaktan şikayetçi.

'ÜZERİMİZDE BASKI VAR, ÇEVİRMENLER MESLEKTEN SOĞUYOR'

Avustralya'daki Queensland Üniversitesi'nde Edebiyat bölümü öğretim üyesi olan Aslı İdil ise sektörün neden bu hale geldiği konusuna görüşlerini paylaştı.

Çeviriler için kendisinin de yapay zeka çeviri programları kullandığını söyleyen İdil, "Kelimelerin cümle içinde cümlenin yapısına uygun olarak yerleştiğini kontrol etmek için, yani bize zaman kazandırsın diye kullanıyorum" dedi. 

Ancak İdil, edebiyat çevirisi yaparken mutlaka o dile hakim olmak gerektiğini ifade ederken şunları söyledi:

"Yapay zeka, bir dildeki sözcük oyunlarını, ironileri, şakaları ve uydurma kelimeleri genelde anlayamıyor. Bu yüzden çeviri yapanın o kelimelerin köklerini bilmesi, dile hakim olması gerekir. Dile hakim olmayan biri yapay zeka kullanarak çeviri yapamaz." 

Sözlerine "Google Translate, Deepl ve Papago gibi programlar yüzünden şirketler artık bizi çevirmen olarak görmüyor" diye devam eden İdil, "Bizden Google Translate çevirilerini editlememizi istiyorlar. Böyle yapmak metni baştan çevirmekle aynı şeye denk geliyor." diyerek çevirmenlik mesleğinin geldiği noktayı özetledi.

'FİRMALAR 'BU PROGRAMLAR NASIL OLSA ÇEVİRİYOR' DİYE...'

Yapay zeka kullanımı yüzünden iş yüklerinin arttığını ve aldıkları paranın da oldukça azaldığını söyleyen İdil, "Küçük hatta son zamanlarda büyük yayınevleri ve çeviri isteyen firmalar 'Bu programlar nasıl olsa çeviriyor' diye üç ayda örneğin 500 sayfalık bir kitap çevirmemizi istiyorlar" dedi. 

Üç aylık sürenin herhangi bir dilden 500 sayfalık bir kitap çevirmek için çok sınırlı bir süre olduğunu söyleyen İdil "Ancak yayınevleri Google Translate ile bir günde çevrilebileceğini zannediyor. Zamanımız daralıyor üstüne verilen ücretler düşüyor" diyerek karşı karşıya kaldıkları bu tarz baskıların ve kendilerine teklif edilen düşük ücretlerin de çevirmenleri meslekten soğuttuğunu dile getirdi.

'ÇEVİRMENLİK BAŞKA BİR MESLEĞE DÖNÜYOR'

Almanya'da yaşayan çevirmen Ezgi A., çeviribilim mezunu olduğunu ama yapay zekanın sektöre girmesi nedeniyle iş tanımının değiştiğini söyledi. Ezgi A. "Artık çoğu zaman makine çevirilerini okuyup düzeltiyorum" ifadelerini kullanırken "Çevirmenlik başka bir mesleğe dönüyor. Çeviri editörlüğü ya da içerik onaylayıcı haline geliyor" dedi.

Yapay zeka çeviri programlarının hukuk ve mühendislik gibi teknik konularda iyi olduğunu belirten Ezgi A., edebiyatta ise iyi olmadığını belirterek "Ancak bu programlar yüzünden sektör çok daraldı" diye konuştu.

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
Günün Anketi Tümü
Asgari Ücrete yapılan zam yeterli mi?
Asgari Ücrete yapılan zam yeterli mi?
Namaz Vakti 02 Aralık 2022
İmsak 06:32
Güneş 08:03
Öğle 12:58
İkindi 15:22
Akşam 17:43
Yatsı 19:09
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 15 34
2. Rizespor 14 25
3. Pendikspor 14 25
4. Keçiörengücü 14 25
5. Boluspor 14 25
6. Samsunspor 14 24
7. Manisa FK 14 23
8. Bodrumspor 14 22
9. Bandırmaspor 14 21
10. Sakaryaspor 15 19
11. Altay 14 18
12. Adanaspor 14 17
13. Göztepe 13 17
14. Tuzlaspor 14 16
15. Erzurumspor 14 14
16. Altınordu 14 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 14 7
19. Denizlispor 14 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4