Türkiye İstatistik Kurumu, nisan ayına ilişkin enflasyon oranlarını açıkladı.

Nisan ayında aylık enflasyon yüzde 4,18, yıllık enflasyon yüzde 32,27 oldu.

KİRA ZAM ORANI BELLİ OLDU

Ev ve iş yerlerine yapılacak kira zammı oranı ise yüzde 32,43 olarak öne çıktı.

Böylece kira kontrat süresi bu ay dolan işletme sahipleri, kiralarına yüzde 32,43 oranında zam yaparak ödeme gerçekleştirecek.

DÜŞÜŞ SÜRÜYOR

Geçtiğimiz ay zam oranı yüzde 32,82 olmuştu.

KİRA ZAM ORANI HESAPLANMASINA ÖRNEK

Sözleşmesi bu ay yenilenecek konut ve iş yerinin kira zammına dair örnekleri şöyle sıralayabiliriz:

20 bin liralık kira: 26 bin 485 TL

25 bin liralık kira: 33 bin 100 TL

30 bin liralık kira: 39 bin 725 TL

35 bin liralık kira: 46 bin 350 TL

40 bin liralık kira: 52 bin 975 TL

50 bin liralık kira: 66 bin 215 TL

60 bin liralık kira: 79 bin 450 TL

ZAM HANGİ VERİYE GÖRE YAPILACAK?

Konutlar için zam oranı, artışın yapılacağı aydan bir önceki ayın TÜİK tarafından açıklanan TÜFE 12 aylık ortalamalara göre değişim oranına bakılarak hesaplanır.

Mal sahibi, bu orana eşit veya bu orandan daha az bir oranda zam yapma hakkına sahip.

Örneğin zam ekim ayında yapılacaksa TÜİK'in açıkladığı TÜFE endeksinin ilgili yılın eylül ayındaki 12 aylık ortalamalara göre değişim verisine bakılır.

İŞ YERLERİ İÇİN ORAN DEĞİŞEBİLİYOR

İş yerleri içinse zam oranı, sözleşmede belirlenen oran kadar olabiliyor.

Eğer sözleşmede TÜİK tarafından açıklanan endekslerden biri oranında artış yapılacağı yazıyorsa o zaman kira artışı, yapılacağı aydan bir önceki ayın TÜİK tarafından açıklanan ilgili endeksinin değişim oranına bakılarak hesaplanır.

Mal sahibi, bu orana eşit veya bu orandan daha az bir oranda kiraya zam yapma hakkına sahip.

Örneğin artış ekimde ayında yapılacaksa TÜİK'in o yılda ilgili endeks için açıkladığı eylül ayı verisine bakılır.

Ticaret Bakanlığı, taşınmaz satışlarında güvenliği artırmak ve dolandırıcılık riskini azaltmak amacıyla yeni bir düzenlemeyi hayata geçirdi.

İkinci el araç satışlarında kullanılan Güvenli Ödeme Sistemi, artık emlak alım-satım işlemlerinde de zorunlu olacak.

1 TEMMUZ’DA EMLAKTA YENİ ÖDEME DÖNEMİ BAŞLIYOR

Bu amaçla Taşınmaz Ticareti Yönetmeliği'nde değişiklik yapılmasına ilişkin yönetmelik Resmi Gazete'de yayımlandı.

Yönetmeliğe göre, taşınmaz mülk ile satış bedelinin eş zamanlı olarak el değiştirilmesini öngören güvenli ödeme sistemi kullanılacak.

Ödeme sistemi üzerinden yapılan her işlemden kullanım bedeli alınacak. Söz konusu bedel satıcıya aktarılan bedelden tahsil edilecek.

Sistem 1 Temmuz'dan itibaren geçerli olacak.

TİCARET BAKANLIĞI'NDAN AÇIKLAMA GELDİ

Ticaret Bakanlığından yapılan açıklamada, Türkiye'de, taşınmaz satışlarında satış bedelinin satıcıya genellikle elden ödendiği ifade edildi.

Söz konusu durumun kayıt dışı işlemlere, alıcı ve satıcı taraflar açısından bazen ödememe ihtilaflarına yol açabildiği, işlemlerde güvensizlik yarattığı, tarafların yüksek meblağda nakit taşımasına neden olduğu ve paranın çalınması gibi riskleri ortaya çıkardığı belirtilen açıklamada, "Taşınmaz satışlarında alıcı ve satıcı tarafların dolandırıcılık ve hırsızlık riskine maruz kalmaması, kayıt dışılığın azaltılması, para transferinin güvenli bir ortamda gerçekleştirilmesi amaçları doğrultusunda güvenli ödeme sisteminin zorunlu hale getirilmesi için Bakanlığımız tarafından Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik'te değişiklik yapılmıştır." değerlendirmesinde bulunuldu.

3 AY UZATMA YETKİSİ VERİLDİ

Açıklamada, düzenlemeyle 1 Temmuz'dan itibaren taşınmaz satışlarında ödemenin bir kısmının veya tamamının nakit, havale veya elektronik fon transferi ile yapılması halinde satış bedelinin, taşınmaz mülkiyeti ile bedelin eş zamanlı el değiştirmesini sağlayan "Güvenli Ödeme Sistemi" üzerinden yapılmasının zorunlu olacağına dikkat çekilerek, Bakanlığa söz konusu süreyi 3 aya kadar uzatma yetkisi verildiğinin altı çizildi.

Sistemin zamanında ve eksiksiz şekilde uygulamaya alınabilmesi için Bakanlık ile Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü işbirliğinde teknik çalışmalara başlandığı vurgulanan açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Ticaret Bakanlığı olarak, vatandaşlarımızın menfaatlerinin korunması ve emlak sektöründe istikrarlı, şeffaf ve dengeli bir piyasanın tesisi için gerekli tüm tedbirler alınmaya devam edilecektir."

Daha önce kiralık konutlar için devreye alınan sistem, bugünden itibaren ise satılık taşınmaz ilanlarını da kapsayacak şekilde ülke genelinde uygulanacak.

Elektronik İlan Doğrulama Sistemi, Bakanlık tarafından emlak sektöründe tüketici mağduriyetinin engellenmesi ve kayıt dışılığın önüne geçilmesi amacıyla devreye alındı.

Kiralık taşınmaz ilanları için 1 Ocak 2025 itibarıyla uygulanan sistem, 15 Şubat'ta ikinci aşamasına geçilerek, satılık taşınmaz ilanları için de zorunlu oldu.

E-DEVLET ÜZERİNDEN YETKİLENDİRME YAPILACAK

Sistem kapsamında taşınmaz sahibi vatandaşlar, e-Devlet üzerinden kendilerine ait mülkü seçerek, satış ilanı verme sürecinde emlak işletmelerini yetkilendirecek.

Bu doğrulama mekanizması sayesinde, yetkisiz kişilerce açılan satış ilanlarının, sahte hesaplar üzerinden yürütülen fiyat manipülasyonlarının ve kayıt dışı aracılık faaliyetlerinin engellenmesi öngörülürken, doğrulama yapılarak yayımlanan ilanlarda "EİDS'den yetki doğrulamasının yapıldığı" yönünde logoya veya ibareye de yer verilecek.

YETKİ İPTAL EDİLEBİLİYOR

E-Devlet yetkilendirme ekranında, taşınmaz sahibi tarafından emlak işletmelerine verilen yetkinin iptali de yapılabilecek.

YETKİ SÜRESİ 3 AY

Taşınmaz sahibi tarafından yapılacak yetkilendirmenin süresi, asgari 3 ay olacak ve bu süre aynı ekrandan uzatılabilecek.

SİSTEM 81 İLDE ETKİN

Bakanlık tarafından belirlenen takvime göre, uygulama teknik entegrasyonun sağlanması, sorunların çözümüne yönelik gerekli adımların atılması, müşteri deneyimi süreçlerinin iyileştirilmesi ve geliştirilmesi için 1 Şubat itibarıyla pilot olarak İstanbul, Ankara ve İzmir'de başlatılan sistem, 15 Şubat'tan itibaren ülke genelinde devreye alınacak.

SATILIK İLANLARIN MÜLKİYET BİLGİLERİYLE EŞLEŞMESİ SAĞLANACAK

Düzenlemenin ülke genelinde devreye girmesiyle birlikte, ilan platformlarında yer alan satılık ilanların tamamının, mülkiyet bilgileriyle eşleşmesi ve güvenli ticaret ortamının tesis edilmesi sağlanacak.

"YETKİSİZ EMLAKÇILAR, ORTADAN TAMAMEN KALKACAK"

Türkiye Tüm Emlak Müşavirleri Federasyonu (TEMFED) Başkanı Hacı Ali Taylan, Elektronik İlan Doğrulama Sistemi uygulamasına ilişkin değerlendirmede bulundu. Uygulamanın daha önce kiralık ilanlarda uygulandığını, bu nedenle de sisteme uyum konusunda herhangi bir zorluk yaşamayacaklarını belirten Taylan, şunları kaydetti:

Gerekli mercilere, sistemde eksik olduğunu düşündüğümüz bazı konulara ilişkin taleplerimizi ilettik, onlardan da gerekli adımları atmalarını bekliyoruz. Sistem, sektörü ciddi anlamda düzene sokuyor, kaçak 'ayakçı' dediğimiz yetkisiz emlakçılar ortadan tamamen kalkacak. İlan platformlarında çok fazla sahte ilan olabiliyor, düzenleme bu tür dolandırıcılıkların da önüne geçiyor. Uygulamanın kiralık konutların yanında, satılık konutlar için de başlamasının hem tüketici hem de sektör açısından olumlu etkileri olacak.

Kanun teklifi kapsamında 634 Sayılı Kanun uyarınca site yöneticilerinin belirledikleri avans mahiyetinde aidat miktarını talep etme ve avans bittiğinde yeniden toplama yetkisine haiz olduğu, toplayacağı avans miktarını hiçbir sınırlama olmadan belirleyebildikleri, bu durumun kamuoyunda site yöneticilerine sınırsız bir yetki tanındığı şeklinde algılandığı ve kat maliklerinin mağduriyetine yol açtığı belirtildi.

KAT MALİKLERİ KURULU SÖZ SAHİBİ OLACAK

Belli usullere göre yedi gün içerisinde itiraz gelmesi durumunda ise konunun kat malikleri genel kuruluna götürülmesine ilişkin değişiklik gündeme geldi.

Maddede yapılan değişiklik ile Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 37'nci maddesinde yapılan değişiklik birlikte değerlendirildiğinde yöneticinin toplayacağı avans miktarına kat malikleri kurulunca onaylanma şartı getirilerek yöneticilerin keyfi aidat belirlemesi önlenerek aidat artırma yetkisi kat malikleri kuruluna verilecek.

KARAR YETER SAYISI DA DEĞİŞİYOR

Kanun tasarısında malik sayısının fazla olduğu toplu yapılarda yönetim planlarının değiştirilmesinde karşılaşılan güçlükler sebebiyle karar oranı beşte dört iken üçte iki olarak değiştirilecek.

Ticaret Bakanlığı, gayrimenkul sektöründe güven ortamını tesis etmek, kayıt dışı faaliyetleri engellemek ve tüketici mağduriyetlerinin önüne geçmek için yeni bir hamleye hazırlanıyor. 

ELEKTRONİK İLAN DOĞRULAMA SİSTEMİ

"Elektronik İlan Doğrulama Sistemi" (EİDS), 1 Şubat 2026 itibarıyla satılık konut ilanları için de zorunlu hale gelecek.

Sistem daha önce  otomotiv sektöründe başarıyla uygulanmıştı. 

KAPORA DOLANDIRICILIĞINA SON 

Yeni düzenleme, özellikle dijital platformlar üzerinden verilen yanıltıcı ilanların ve bu ilanlar aracılığıyla gerçekleştirilen "kapora dolandırıcılığı" vakalarının önüne geçmeyi hedefliyor.

Sistem sayesinde, bir taşınmazın gerçekten var olup olmadığı ve ilanı veren kişinin bu taşınmaz üzerinde tasarruf yetkisinin bulunup bulunmadığı dijital olarak kontrol edilecek

Bu sayede, yetkisiz kişilerin veya sahte hesapların gayrimenkul sitelerine ilan girişi yapması teknik olarak engellenmiş olacak.

DOĞRULAMA SÜRECİ

NTV'den Onur Aksoy'un haberine göre Doğrulama süreci şu şekilde işleyecek:

İlan platformları ile tapu kayıtları entegre olacak. Taşınmazın varlığı ve mülkiyet bilgileri sistem üzerinden teyit edilecek.

Konut sahipleri, e-Devlet üzerinden kendisine ait gayrimenkulü seçerek açılacak pencereden emlakçısını yetkilendirecek. Böylece emlakçılar aldıkları yetkiyle internet sitelerine ilan verebilecek. 

Bu ilanlar doğrulanmış ilan olarak yayınlanacak. Yetki doğrulaması yapılmadan emlak portalları üzerinden ilan verilmeyecek.

KAYIT DIŞI EMLAKÇILIĞA İZİN VERİLMEYECEK

Düzenlemenin bir diğer hedefi ise kayıt dışı emlakçılık faaliyetlerini sona erdirmek. 

İlan verme yetkisinin sadece yetki belgesine sahip emlak işletmelerine veya mülk sahibine verilmesiyle, sektördeki merdiven altı faaliyetlerin ve vergi kayıplarının önüne geçilmesi bekleniyor. 

Ekonomi yönetimi tarafından uygulanan dezenflasyon programının çıktıları verilere yansırken Haziran 2024'te yüzde 71,6'ya yükselen enflasyon, kasımda yüzde 31,1'e kadar düştü.

FAİZ YÜZDE 38'E İNDİ

Bu gerilemeye paralel olarak politika faizi olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını kademeli bir şekilde aşağı çeken Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), son olarak 150 baz puan düşürerek yüzde 38'e indirdi.

KONUT KREDİLERİNE YANSIDI

TCMB tarafından yapılan indirimler, bankalarca sunulan konut kredilerinin faiz oranlarına da yansıdı.

Merkez Bankası verilerine göre, bankalarca açılan konut kredilerinde uygulanan ortalama faiz oranı 12 Aralık haftasında yüzde 37,63'e düşerken, bu rakam 28 ayın en düşük seviyesi olarak kayıtlara geçti.

AYLIK FAİZ ORANI YÜZDE 2,5'İN ALTINA GERİLEDİ

Bundan önceki düşük rakam 1 Eylül 2023'te yüzde 35,69 şeklindeydi. En yüksek oran ise 5 Nisan 2024 haftasında yüzde 45,14 olmuştu.

Geçen yıl ortalarında bankalarda en düşük konut kredisi faiz oranı yüzde 3,05 iken, bu rakam yüzde 2,49'a kadar geriledi.

Böylece 10 yıl vadeli 1 milyon liralık kredi için aylık ödenen rakam 31 bin 352 liradan 26 bin 273 liraya düşmüş oldu.

Toplam ödenen tutar ise 609 bin lira düşüşle 3 milyon 153 bin liraya geriledi.

OLASI RAKAMLARLA KREDİ TUTARLARI

Açıklanan son faiz kararının ardından konut kredisi rakamları da farklı senaryolarla belli oldu.

Buna göre muhtemel senaryolar şu şekilde:

- 3 milyon TL konut kredisi çekildiği takdirde 120 ay vadeyle aylık 84 bin TL ortalamayla bankaya 9,5 milyon TL ödeniyor.

- 4 milyon TL konut kredisi çekildiği takdirde 120 ay vadeyle aylık 110 bin TL ortalamayla bankaya 13,3 milyon TL ödeniyor.

- 5 milyon TL konut kredisi çekildiği takdirde 120 ay vadeyle aylık 138 bin TL ortalamayla bankaya 16,6 milyon TL ödeniyor.

- 6 milyon TL konut kredisi çekildiği takdirde 120 ay vadeyle aylık 173 bin TL ortalamayla bankaya 20,8 milyon TL ödeniyor.

- 7 milyon TL konut kredisi çekildiği takdirde 120 ay vadeyle aylık 202 bin TL ortalamayla bankaya 24,3 milyon TL ödeniyor.

- 10 milyon TL konut kredisi çekildiği takdirde 120 ay vadeyle aylık 289 bin TL ortalamayla bankaya 34,7 milyon TL ödeniyor.

"BANKALAR KONUT KREDİSİ HACMİNİ KONTROLLÜ BİÇİMDE YENİDEN AÇMAK İSTİYOR"

İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ali Hepşen, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, bankalarca açılan konut kredilerinde uygulanan ağırlıklı ortalama faiz oranının 5 Nisan 2024'ten bu yana yaklaşık 7,5 puan geri çekildiğini belirterek, sözlerini şöyle sürdürdü:

Bu gerilemenin arkasında birkaç dinamik var. İlki, bankaların konut kredisi hacmini kontrollü biçimde yeniden açma isteği. 2023 sonbaharından itibaren konut kredisi neredeyse 'vitrin ürününe' dönüşmüştü. Fiyat vardı, müşteri yoktu. Talep sert biçimde baskılanmıştı. İkinci unsur ise politika faizinin zirveye yaklaşmasıyla ileriye dönük beklentilerin yumuşaması. Bankalar kredi fiyatlarken sadece bugünkü politika faizine bakmaz. Önümüzdeki 12-24 aya ilişkin faiz patikasını da fiyatlar. Burada 'daha yukarısı zor' algısı oluştuğu anlaşılıyor.

Hepşen, bu oranın herkese açılan bir faiz seviyesi olmadığını kaydederek, düşük riskli ve yüksek peşinatı bulunan müşterilerin bundan daha çok faydalandığını söyledi.

"ORANLAR HALA YÜKSEK"

Prof. Dr. Hepşen, bu oranın hala yüksek olduğunu belirterek, söz konusu düşüşün geniş tabanlı bir talep patlaması oluşturmayacağını, kısmi bir nefes alma sağladığını anlattı.

Faizlerin zirve yaptığı dönemde bankaların"Konut kredisi veriyorsam, ya gerçekten çok kazanırım ya da hiç vermem" mantığıyla yaklaştığını dile getiren Hepşen, "Bugün ise yaklaşım biraz değişmiş görünüyor. Kredi musluğu açılmıyor ama kilit de tamamen kapalı değil. Faizdeki düşüş bu strateji değişiminin işareti." dedi.

Hepşen, mevcut oranlarla kredili alıcının kesin geri döndüğünün söylenemeyeceğini kaydederek, "Ancak krediyi tekrar hesaba katan bir alıcı profili oluşuyor. 'Hiç mümkün değil' noktasından, 'küçük bir krediyle' noktasına geçiliyor. Bu bile piyasa psikolojisi açısından önemli diye düşünüyorum." diye konuştu.

"SATIŞLARA CİDDİ ETKİ YAPACAK ORAN YÜZDE 1 SEVİYESİ"

Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği (TÜGEM) Genel Başkanı Hakan Akdoğan da kredilerdeki gerilemenin ipotekli satışlara yansımaya başladığını belirterek, "2025'in 11 ayında ipotekli satışlar yüzde 53,5 artmasına rağmen kredili satışların toplamdan aldığı pay hala istenilen seviyede değil. Şu anda yüzde 13,3 seviyesinde ancak yüzde 30'larda olması gerekiyor. Bunun sebebi kredi oranlarının halen istenilen seviyelere gelmemesi." dedi.

Yüksek kira ödemek istemeyenlerin mevcut oranlara rağmen kredi kullanarak ev sahibi olma yolunu seçtiğini dile getiren Akdoğan, "Şu anda oranlar hala yüzde 2,5 ve üzerinde. Ancak tüketicilerin beklentisi ve satışlara ciddi etki yapacak oran yüzde 1 seviyesi. Sosyal konut kampanyasına başvuranların sayısı, milyonlarca kişinin konuta talebinin olduğunu gösteriyor. Bu nedenle krediler daha hızlı düşmeli ve daha aşağılara gelmeli." şeklinde konuştu.

İklim Riski, Ev Satın Alma Kararlarında Kritik Hale Geldi

Küresel ölçekte yapılan araştırmalar, potansiyel gayrimenkul yatırımcılarının yüzde 80’inden fazlasının iklim riskini ev satın alma kararlarında “kritik bir faktör” olarak değerlendirdiğini ortaya koyuyor. ABD’nin önde gelen emlak ilanları sitesi Zillow, çevre odaklı First Street STK ile yaptığı işbirliğiyle, ilanlarda yangın, sel, aşırı sıcak ve kötü hava kalitesi gibi riskleri harita üzerinden renklerle gösteren bir sistem geliştirdi.

Ancak bu uygulama, emlak danışmanları ve ev sahiplerinden gelen şikayetler nedeniyle kısa süre sonra geri çekildi. Zillow, ilanlara First Street’in web sitesine yönlendiren bağlantılar ekleyerek iklim risk bilgisini doğrudan göstermemeye başladı.

Los Angeles’taki Yangınlar Emlak Fiyatlarını Sarsıyor

2025 başında Los Angeles’ı vuran büyük yangın, 28 kişinin hayatını kaybetmesine ve 10 binden fazla evin yok olmasına yol açtı. Araştırmalar, iklim değişikliği nedeniyle aşırı yangınların yaşanma olasılığının yaklaşık yüzde 35 arttığını doğruluyor.

Kaliforniya, yangın risklerini azaltmak için önlemler alan ve 2010’dan önce inşa edilmiş evlerin sahiplerinin riskleri açıklamasını zorunlu kılan ilk eyalet oldu. Ancak bu tür önlemler, konut fiyatlarını istikrara kavuşturmak veya yer değiştirmeleri önlemek için yeterli değil. Benzer şekilde, Florida’da kasırga ve aşırı hava koşulları sigorta maliyetlerini yükselterek bölgeden taşınma eğilimini artırıyor.

Avrupa’da Sıcak Hava Dalgalanmaları Ev Piyasasını Etkiliyor

İspanya’da yapılan bir araştırma, aşırı sıcakların konut fiyatlarını doğrudan etkilediğini ortaya koydu. Sıcaklık 35°C’yi aştıkça, satış fiyatları metrekare başına 1,40 euro ve kiralar 0,0059 euro düşüyor. 2024’te yaklaşık 700 bin konut üzerinden yapılan hesaplamalara göre, satışlarda yılda yaklaşık 117,6 milyon euro ve kira fiyatlarında 500 bin euro kayıp yaşanıyor.

Ancak serin bölgelerde artan sıcaklık, satış fiyatlarını artırabiliyor. Uzmanlar, her 1°C’lik artışın atmosferde yüzde 7 daha fazla su buharı tutarak şiddetli yağış riskini yükselttiğini vurguluyor. İngiltere’de bu durum, 6,3 milyon evin sel riski altında olduğunu gösteriyor.

Emlak Piyasasında Belirsizlik Artıyor

İngiltere’de emlak danışmanı Rachel Ollington, iklim değişikliğinin artık uzun vadeli bir mesele olmanın ötesinde alıcı davranışlarını etkilediğini belirtiyor. Benzer riskler taşıyan iki ev arasında, yüksek riskli olanın ilgi görmemesi artık yaygın bir durum. Potansiyel alıcılar, ikinci ziyareti planlamadan önce sigorta maliyetlerini ve iklim risk raporlarını kontrol ediyor.

Aşırı hava olayları, satış sürecini yavaşlatıyor ve tamamlanmadan iptal edilen satış oranlarını artırıyor. Sigorta primlerinin yüksekliği veya sigortacıların çekilmesi, “iyi durumda” evlerin bile değer kaybetmesine neden oluyor.

Sigortasız Evler Finansal Kriz Riski Taşıyor

Avustralya’da sel riski yüksek evler, iklim tehdidi olmasaydı yaklaşık 42,2 milyar Avustralya doları daha değerli olacaktı. İngiltere’de ise 2024’te hava olaylarından kaynaklı tazminatlar rekor seviyeye ulaşarak 585 milyon poundu buldu. Uzmanlar, sigortanın erişilemez hale gelmesinin, haneleri korunmasız bırakacağını ve konut değerlerini düşüreceğini, ipotek bulmayı zorlaştıracağını ve daha geniş bir finansal krizin tetiklenebileceğini söylüyor.

İklim değişikliği artık sadece çevresel bir sorun değil; küresel emlak piyasasının şekillenmesinde temel bir unsur haline geldi. Yangın, sel ve aşırı sıcaklık riskleri, ev fiyatlarını düşürürken sigorta maliyetlerini artırıyor ve alıcıların kararlarını doğrudan etkiliyor.

Bugün Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), kasım Tüketici Fiyat Endeksi'ni (TÜFE) açıklandı.

Böylece son dakika haberine göre kiralara yapılacak zam oranı olarak kullanılacak TÜFE'nin 12 aylık ortalama verisi de belli oldu.

TÜFE'deki değişim 2025 yılı Kasım ayında bir önceki aya göre yüzde 0,87 artış, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 29,74 artış, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 31,07 artış ve on iki aylık ortalamalara göre yüzde 35,91 artış olarak gerçekleşti.

Aralık ayında ev ve iş yerleri için tavan kira artış oranı yüzde 35,91 oldu.

Geçtiğimiz ay, kira zam oranı yüzde 37,15 olmuştu.

KİRA ZAM ORANI HESAPLANMASINA ÖRNEK

Sözleşmesi bu ay yenilenecek konut ve iş yerlerinin kira zammına dair örnekler şöyle:

20 bin liralık kira: 20 bin TL, 27 bin 182 TL oldu.

25 bin liralık kira: 25 bin TL,  33 bin 977,5 TL oldu.

30 bin liralık kira: 30 bin TL, 40 bin 773 TL oldu.

35 bin liralık kira: 35 bin TL,  47 bin 568,5 TL oldu.

40 bin liralık kira: 40 bin TL,  54 bin 364 TL oldu.

50 bin liralık kira: 50 bin TL, 67 bin 955 TL oldu.

Bir Belgeyle Çoklu Konut Dönemi Bitti

Bakanlık tarafından hazırlanan “Konutların Turizm Amaçlı Kiralanması Faaliyetlerinin Düzenlenmesine İlişkin Yönetmelik’te Değişiklik” başlıklı düzenleme, 28 Aralık 2023 tarihli yönetmelikte kritik değişiklikler yaptı. Buna göre portföyünde birden fazla kiralık konut bulunan işletmeler, artık her konut için ayrı izin belgesi almak zorunda kalacak.

Yanıltıcı Tanıtıma Tek Ceza Uygulaması

Yeni fıkra ile birlikte, birden fazla konutu aynı izin belgesi altında kiralayan kişi veya işletmelerin tanıtımlarda yanıltıcı bilgi vermesi durumundauygulanacak yaptırımlar sadeleştirildi. Artık:

• Konutun konumu, özellikleri veya nitelikleri hakkında afiş, broşür, sosyal medya, web sitesi ya da diğer reklam mecralarında yanıltıcı ifade tespit edilirse
  ihlal sayısına bakılmaksızın tek bir idari yaptırım uygulanacak.

Bu düzenleme, özellikle portföy yönetimi yapan işletmeler için cezai süreci daha net ve yeknesak hale getiriyor.

Yürürlüğe Girdi

Resmi Gazete’de yayımlanan düzenleme aynı gün itibarıyla yürürlüğe girdi. Yeni hükümlerin uygulanmasından ise Kültür ve Turizm Bakanı sorumlu olacak

Bu sorunu ortadan kaldırmak için oluşturulan "Tesis Yönetim Yasası" Meclis'e geldi.

Bu yasa; iş yerlerini, konutları ve sanayi sitelerini yakından ilgilendiriyor.

FAHİŞ AİDAT ARTIŞLARI DURACAK

Düzenleme geçtiğinde fahiş aidat artışları durdurulacak. Aidatlar devlet güvencesine alınacak.

TÜFE'NİN ÜZERİNDE ARTIŞA İZİN YOK

Apartman yönetiminin genel kurulu toplanıp gerekli karar alınmadan Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) o ay açıkladığı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) üzerinde artış  yapılamayacak.

SADECE AİDAT DEĞİL EK MASRAFLAR DA OY ÇOKLUĞUYLA ALINACAK

Site sakinleri ek bir hizmet için ortak karar alırsa, bu maliyet yine maliklerin oy çokluğu ile kabul edilmek zorunda. Bunun için yasada bulunan "Malik çoğunluğu olmadan artış yapılmayacak." maddesi, yasa taslağının en önemli maddesi konumunda.

AİDATLAR DEVLET GÜVENCESİNDE OLACAK

Meclis'e gelen "Tesis Yönetim Yasası" ile birlikte aidatların devlet güvencesine alınması bekleniyor.

TESİS YÖNETİM ŞİRKETLERİNDEN HİZMET ALANLAR

Türkiye'de yaklaşık 20 milyon kişi, bir tesis yönetim şirketinden hizmet alarak yaşıyor. Bu nedenle yasa, günlük hayata doğrudan temas eden en kritik düzenlemelerden biri olarak kabul ediliyor.

Yasanın görüşülerek, son halinin verildikten sonra 2026'da uygulamaya geçmesi bekleniyor.

Yüzyılın Konut Projesi'yle aynı projeyle İstanbul'daki fahiş kira artışlarını dengelemek, vatandaşların konuta erişimini kolaylaştırmak için TOKİ eliyle ilk kez kiralık sosyal konut uygulaması da gerçekleştirilecek.

Projeye, 18 yaşını dolduran, en az 10 yıldır Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan ve tapuda kendisi, eşi ve çocuklarının üzerine kayıtlı evi olmayan herkes başvurabilecek.

SORU VE CEVAPLARLA SOSYAL KONUT PROJESİ

"Ev sahibi Türkiye" sloganıyla yola çıkan "Yüzyılın konut projesi" hakkında tüm detaylar şöyle:

1-) Sosyal konut projesi kaç ilde yapılacak:

Türkiye genelinde 81 ilde.

2) Konut projesinde kaç konut yapılacak?

500 bin adet konut inşa edilecek.

3) Projeden kaç kişinin yararlanması planlandı?

Projeyle 2 milyon vatandaşın güvenli evlere geçmesi planlanıyor.

4) Sosyal konut projesinde hangi ilde kaç kontenjan açıklandı?

İstanbul’da Asya ve Avrupa yakasından toplam 100 bin konut

Ankara'da 30 bin 780 konut

İzmir'de 21 bin 520 konut

Gaziantep'te 13 bin 940 konut

Bursa'da 13 bin 730 konut

Konya'da 13 bin 670 konut

Şanlıurfa'da 13 bin 190 konut

Antalya'da 13 bin 160 konut

Hatay'da 12 bin 170 konut

Diyarbakır'da 12 bin 170 konut

Ardahan 540 konut

5) Kimlere ne kadar kontenjan ayrıldı?

Engellilere: Yüzde 5 kontenjan

3 ve daha fazla çocuğu olan ailelere: Yüzde 10 kontenjan

Emeklilere: Yüzde 20 kontenjan 

18-30 yaş aralığındaki gençlere: Yüzde 20  kontenjan 

6-) Evlerin oda sayısı ne kadar?

65 ve 80 metrekarelik 2+1 ve 55 metrekarelik 1+1 daireler olacak.

7-) Evlerin mimarisi nasıl olacak?

Evlerin tamamı yatay mimari ve geleneksel yapıya uygun olacak

8-) Kampanyaya katılma şartları neler? 

Projeye 18 yaşını dolduranlar ve en az 10 yıl TC vatandaşı olanlar başvurabilecek.

Öncelik evi olmayan vatandaşlara verilecek.

Deprem bölgesindeki vatandaşlara nüfus kayıt örneği ve 1 yıl oturma kaydı yeterli olacak.

Diğer sosyal konut projelerine kayıtlı evi olanlar katılamıyor.

Tapuda eşi veya çocuklarının üzerine kayıtlı evi olanlar bu aşamada başvuru yapamayacak.

Başvuru yapılacak yerlerde (il ise ilde, ilçe ise ilçede, belde ise beldede) adrese dayalı kayıt sistemine göre; başvuru döneminden geriye doğru 1 yıldan az olmamak koşuluyla ikamet ediyor olma şartı aranacak.

9-) Kampanyaya katılmak için gelir şartları ne? 

Hane halkı aylık net geliri İstanbul için en fazla 145 bin TL, diğer iller için en fazla 127 bin TL olma koşulu bulunacak. (Şehit aileleri ile terör, harp ve vazife malulleri bu şarttan muaf tutulacak.)

10-) Sosyal konut fiyatları ne olacak?

Sosyal konut fiyatları 1 milyon 800 TL'den başlayacak.

11-) Ödemeler nasıl yapılacak?

Konutlar yüzde 10 peşinat, 240 aya varan vade ve ayda 6 bin 750 TL taksitle ödenecek.

12-) Başvuru süresi nedir? 

Başvurular 10 Kasım-19 Aralık 2025 toplanacak.

13-) Başvuru bedeli nedir?

Başvuru için 5 bin lira yatırılacak.

14-) Başvurular nerelerden yapılacak?

Başvurular Ziraat, Halkbank ve Emlak Katılım Bankaları üzerinden ve e-Devlet aracılığı ile yapılacak. 

15-) Kura çekimi ne zaman yapılacak?

Hak sahibi belirleme kuralarının çekimi 29 Aralık 2025-27 Şubat 2026 arasında yapılacak.

16-) Konutlar ne zaman teslim edilecek?

Konutlar Mart 2027 itibarıyla teslim edilmeye başlayacak.

17-) İstanbul dışı ve içi için alternatif metrekarelerde toplam rakam ve taksit ödemesi nedir?

Konut sahibi olmak isteyenler için uzun vadeli yeni bir ödeme planı açıklandı. 240 aya varan taksit imkânı sunulan kampanyada, 55, 65 ve 80 metrekarelik daire seçenekleri bulunuyor.

İstanbul dışındaki projelerde 55 metrekarelik 1+1 dairelerin satış fiyatı 1 milyon 800 bin TL, taksit tutarı ise aylık 6 bin 750 TL olarak belirlendi. 65 metrekarelik 2+1 daireler 2 milyon 200 bin TL, 80 metrekarelik 2+1 daireler ise 2 milyon 650 bin TL fiyatla satışa sunuldu.

İstanbul için açıklanan ödeme planında ise fiyatlar biraz daha yüksek. 55 metrekarelik 1+1 dairelerin satış bedeli 1 milyon 950 bin TL, aylık taksit tutarı 7 bin 313 TL olurken; 65 metrekarelik 2+1 daireler 2 milyon 450 bin TL’den, 80 metrekarelik 2+1 daireler ise 2 milyon 950 bin TL’den alıcı bulacak. Bu daireler için taksitler sırasıyla 9 bin 188 TL ve 11 bin 63 TL olarak açıklandı.

18-) Projede sosyal alanlar yer alıyor mu?

"Yüzyılın Konut Projesi" kapsamında Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinesinde TOKİ, 500 mahalle konağı ve 500 cami de inşa edecek.

Mahalle konaklarında taziye evi, yaşlılar etkinlik alanı ve kafeterya bulunacak.

Bu proje kapsamında mahalle konaklarının içinde olacak şekilde 500 aile sağlığı merkezi, 500 gündüz bakımevi (anaokulu), 500 el sanatları üretim merkezi, 500 spor salonu, 500 misafirhane de inşa edilecek. Camiler ise yöresel mimariye uygun yapılacak.

KİRALAMANIN DETAYLARI

1) Kiralık konutlar hangi ilde yapılacak?

Sadece İstanbul'da.

2) İstanbul'da kaç daire kiralama kapsamında olacak?

TOKİ eliyle kiralama sistemi 15 bin kiralık sosyal konut verilecek.

3-) Kiralık konutlar kimlere verilecek?

İşçi ve memurlar, asgari ücretli, sosyal hak sahibi olanlar, yeni evlilere verilecek.

4-) Kira sözleşmeleri kaç yıllık olacak?

Kira sözleşmeleri 3 yılı kapsayacak. Bakım yapıldıktan sonra yeniden kiraya verilecek.

5-) Denetim nasıl sağlanacak?

Denetim devlet teminatında olacak.

6-) Konut kiraları belirleme kriteri ne olacak?

Konutlar bölgedeki rayicin yarı fiyatına kiralanacak.

7-) Kira sözleşmesi kaç yılı kapsayacak?

Kira sözleşmeleri 3 yılı kapsayacak.

AK Parti tarafından Meclise sunulan vergi düzenlemelerini içeren kanun teklifinde ev sahiplerini yakından ilgilendiren bir madde yer aldı.

HER YIL 7 BİN TL FAZLA VERGİ ÖDEYECEKLER

Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulan yeni vergi düzenlemesiyle, kira gelirlerinde yıllardır uygulanan 47 bin liralık istisna kaldırılıyor.

Değişiklik, evini kiraya veren mülk sahiplerinin her yıl en az 7 bin TL daha fazla vergi ödemesine yol açacak.

MEVCUT TARİFE

Mevcut vergi tarifelerine göre, ev sahiplerinin kira gelirleri 158 bin TL'ye kadar yüzde 15, 158 bin TL'den 330 bin TL'ye kadar yüzde 20 ve 330 bin TL'den 800 bin TL'ye kadar ise yüzde 27 oranında vergilendiriliyor. 

EMEKLİLER KAPMSAM DIŞINDA BIRAKILDI

Düzenleme, emekli, dul ve yetim aylığı alan vatandaşları kapsam dışında bırakıyor.

Bu grup için mevcut 47 bin liralık vergi istisnası uygulanmaya devam edecek.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, kira sözleşmesi süresi dolmadan evi boşaltan kiracılarla ilgili emsal bir karara imza attı. 

TEMYİZ SONRASI YARGITAYA TAŞINDI

Bir kiracı 2 yıllık kira süresini tamamlamadan evi boşalttı. 

Ev sahibi ise kira ve aidat bedellerinin tahsili için dava açtı.

İlk derece mahkemesi, sözleşmede yer alan "3 ay önceden ihbar" şartına dayanarak davayı kısmen kabul etti.

Ancak ev sahibi kararı temyiz edince dosya Yargıtay’a taşındı.

ERKEN TAHLİYE EDERSE ÖDEMEYE DEVAM ETMEK ZORUNDA

Yargıtay kararına göre, kiracının kira süresi dolmadan evi boşaltması erken tahliye olarak kabul edildi.

Kararda, kiracının evin benzer koşullarda yeniden kiraya verilebileceği makul süre boyunca kira ve aidat ödemekle yükümlü olduğuna hükmedildi.

3 AYLIK İHBAR ŞARTI

Sözleşmedeki 3 aylık ihbar şartı için ise "yalnızca kira süresi tamamlandıktan sonra fesihlerde uygulanabilir; süresi dolmadan yapılan tahliyelerde geçerli değil" denildi.

Emsal kabul edilen karara göre, kira süresi dolmadan evi "haksız yere" boşaltan kiracılar, ev yeniden kiraya verilene kadar kira ve aidat ödemek zorunda olacak.

Yeni açıklanan sistemle konut, iş yeri ve araç satın alırken yeni bir finans sistemi ile isteyen, bütçesine göre ev sahibi olabilecek.

81 ilde faizsiz ev, iş yeri ve araç satın almayı sağlayacak Tasarruf Finansman Sistemi'ne dair 10 soruya, işleyişten başvuruya, katılım şartlarından taksit imkanına kadar kapsamlı yanıtlar verildi.

Çevre ve Şehircilik ve İklim değişikliği Bakanı Kurum, "Emlak Katılım Tasarruf Finansman Sistemi"ne dair merak edilenleri cevapladık." diyerek şu bilgileri verdi:

10 SORUDA EMLAK KATILIM TASARRUF FİNANSMAN

1. Emlak Katılım Tasarruf Finansman sistemi nedir?

Katılımcıların bir araya gelerek Emlak Katılım güvencesi altında bütçelerine uygun taksitlerle tasarruf sağladıkları; belirli bir birikimin ardından kalan finansmanın faizsiz karşılandığı bu sistemde ev, araç ya da iş yeri sahibi olunur.

2. Sistem nasıl işler?

Finansman tutarı ve bütçeye uygun aylık taksit miktarı belirlenir. Katılımcılar sisteme sadece organizasyon ücreti adıyla katılım bedeli ödeyerek dahil olur. Katılımcılar, teslimat tarihi geldiğinde kredi çekmeden, faiz ödemeden ev, araç ya da iş yeri sahibi olur.

3. Emlak Katılım Tasarruf Finansman ile nasıl ev, iş yeri ya da araç sahibi olurum? 

"Müşteri Bazlı Tasarruf Finansman Modeli" ile ev, araç veya iş yerinin teslimat tarihini müşterinin belirlediği, faizsiz bir finansman çözümü sunulur. "Çekilişli Tasarruf Finansman Modeli" ile ise katılımcılar, belirlenen taksitlerle birikim yaparken her ay noter huzurunda düzenli olarak yapılan çekilişlerle teslimatını alır.

4. Banka kredisinden farkı nedir?

Faiz ya da vade farkı gibi yöntemler bu modelde uygulanmaz. Tutarı belirlenen ev, araç ve iş yeri alımı için anapara üzerinden taksitlerle ödeme imkanı sunulur. Peşinatlı ve peşinatsız seçeneklerle katılımcılar kira öder gibi ev sahibi olabilir.

5. Türkiye'nin 81 ilinde faydalanma imkanı var mı, başvurular nasıl yapılır?

Evet, dileyen herkes tüm Emlak Katılım şubelerinden sisteme dahil olabilir.

6. Sistem ikinci el otomobili de kapsıyor mu?

Sıfır veya ikinci el otomobil sahibi olma imkanı sağlanır.

7. İş yeri finansmanı nasıl sağlanır?

İş yerinin finansman tahsisi, plan türüne göre ya önceden belirlenir ya da noter huzurunda yapılan çekilişle gerçekleştirilir.

8. Ev ya da iş yeri sahipleri de faydalanabilir mi?

Evet; ev, araç veya iş yeri sahibi olanlar da sisteme dahil olabilir.

9. En fazla kaç takside kadar imkan sunulur?

Konut ve iş yeri sözleşmeleri için 120 ay, taşıt sözleşmeleri için 60 ay kuralı vardır. Ancak bu kural toplam sözleşme süresi için değil sadece finansman süresi içindir.

10. Yaş ve gelir sınırı var mı?

18 yaşını doldurmuş her Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı sisteme dahil olabilir. Herhangi bir gelir sınırı yoktur.

İstanbul'daki kiralık evler ve özel öğrenci yurtlarında geçen sene 12 bin lira ile 22 bin lira arasında olan fiyatlar, 2025-2026 eğitim-öğretim yılında 17 bin lira ile 58 bin lira arasına çıktı.

Yurtta kalmak istemeyip eve çıkmak isteyen öğrenciler ise ev arkadaşı olmadan kiraya çıkamıyor.

Bu durumdaki öğrenciler, genellikle tercihini mesafesi kampüsüne daha uzak fakat uygun fiyatlı ilçelerden yana kullanıyor.

"BU YIL GEÇEN YILLARDAKİ GİBİ YOĞUNLUK YOK"

İstanbul Emlak Komisyoncuları Odası Yönetim Kurulu Başkanı Nizameddin Aşa, "İstanbul'da ulaşımı göze aldığınız zaman daha uygun ev bulmak mümkün. Geçtiğimiz 2 yılda çok az talep oldu. Ama bakıyorsunuz bu yıl da öyle bir yoğunluk yok. Birkaç gün oldu sonuçlar açıklanalı fakat halen öyle yoğun bir akım, yoğun bir öğrenci şu anda yok. Bu da bizce yoğun ve yeni bir talep olmayacağı anlamına geliyor." dedi.

KİRALAR İLÇEDEN İLÇEYE DEĞİŞİYOR

İstanbul'da barınma maliyetleri ilçeden ilçeye değişirken, kimi öğrenciler tercihlerini özel ya da devlet yurdundan yana kullanıyor kimi öğrenciler ise, kiralık ev arıyor. İstanbul'da merkezi konumdaki ilçelerle, üniversite kampüslerine yakın semtlerde kiralar 25 bin lira ile 35 bin lira arasında değişiklik gösteriyor. Yurtlardaki fiyatlar, kiralık evlere oranla daha uygun olsa da 2024 yılına kıyasla özel yurtlarda da fiyat artışı gözlemleniyor.

ÖZEL YURTLARDA FİYAT 12 BİN LİRADAN BAŞLAYIP, 58 BİN LİRAYA KADAR ÇIKIYOR

2024-2025 eğitim-öğretim yılında özel yurtlarda ücretler 12 bin lirayla 22 bin lira arasında değişirken, 2025-2026 eğitim öğretim yılında 17 bin lirayla 58 bin lira arasında değişiklik gösteriyor. Tek kişilik odalardan, 6 kişilik odalara kadar seçenekler sunan özel yurtlarda fiyatlar ilçeden ilçeye değişiyor. Şişli'de ortalama 12 bin lira ile 58 bin lira arasında olan yurt ücretleri, Bakırköy'de 17 bin lira ile 23 bin lira arasında, Üsküdar'da 12 bin lira ile 25 bin lira arasında seyrediyor. Avcılar'da ise, aylık 12 bin 500 lira ile 15 bin lira aralığında özel yurt bulmak mümkün. Devlet yurtlarında ise, geçtiğimiz yıl Gençlik ve Spor Bakanlığı'na bağlı Kredi ve Yurtlar Kurumu'nun yurt ücretleri 517 lira ile 855 lira arasında belirlenirken, bu yılki fiyatların Ağustos ayının son günlerinde açıklanması bekleniyor.

“ŞU AN YÜZDE 50 DOLULUĞUMUZ VAR”

Şişli'deki özel öğrenci yurdu Genel Müdürü Ferah Tan, “Tek kişilik odalarda aylık ücretimiz 35 bin lira. 2 kişilikler 28 bin lira gibi. 4 kişilik, 6 kişilik var. Bunlarda da yine rakamlar 17 bin ile 24 bin arasında değişiyor. Dün itibariyle biliyorsunuz tercihler açıklandı. Onun akabinde zaten öğrenciler, velileri yoğun bir şekilde aramaya başladılar. Doluluk oranı oldukça yükselmeye başlıyor. Çünkü dediğim gibi tercihler açıklandı. Arayanlar var. İstanbul'a gelmeye başlayanlar oldu. Çünkü yakın bölgelerdekiler, örneğin Sakarya, Bursa gibi oradaki öğrenciler geliyorlar ve dolmaya devam ediyor. Şuan da yüzde 50 doluluğumuz var. Çok büyük bir uçurum yok. Çünkü biz fiyatları oldukça minimumda tutmaya çalışan bir kurumuz. Özellikle veli ve öğrenci odaklı çalıştığımız için, çalışma politikamız bu yönde olduğu için biraz daha düşük tutuyoruz." dedi.

“UCUZA EV BULMAK MÜMKÜN”

İstanbul Emlak Komisyoncuları Odası Yönetim Kurulu Başkanı Nizameddin Aşa, İstanbul genelinde farklı fiyatlara ve öğrencilere uygun evler bulunduğunu söylüyor. Aşa, "Öğrencilerin en çok tercih ettiği ilçenin başında Beşiktaş geliyor. Beşiktaş, Şişli, Fatih, Kadıköy gibi semtler şu anda öğrencinin daha doğrusu talebinin yoğun olduğu semtler. Bu ilçelerde iki oda, salon, 70, 80 metrekare bir evin kiralık fiyatı 25 bin ile 35 bin arasında değişiyor. Bu dediğimiz gibi değişkenlik gösterebiliyor. Mesela en pahalı ilçe şu anda Beşiktaş deniyor. Beşiktaş'ta 2 milyon lira ye de kiralık ev var fakat bu Bebek'te, Ulus'ta, Etiler'de yalı veya villa tipi evler. Tüm ilçeyi kapsamıyor. Şu anda böyle bir yanılgı var. Beşiktaş'ta 60, 70 binden aşağıya ev yok deniyor. Öyle bir şey yok. Ben kesin söylüyorum. Bugün 25 bine, 30 bine, 35 bine falan bulması mümkün. Aynı şekilde Kadıköy merkezi de yaklaşık 30, 35 bin lira civarında. Bakırköy merkezi, Şişli Mecidiyeköy de öyle.

FATİH'TE KİRALAR BİRAZ DAHA DÜŞÜK

Fatih biraz daha düşük. Fatih de şu anda oldukça fazla kiralık ev var. 20 bin lira civarında 2 oda 1 salon olan bir ev, şu anda Fatih'te mevcut. Avcılar'da şu anda ucuz ev bulmanız mümkün. O da 10, 15 bin lira ile 20 bin lira arasında bu ilçelerde bulunması mümkün ki bu saydığımız semtlerde üniversite semti. İstanbul'da ulaşımı göze aldığınız zaman daha uygun ev bulmak mümkün. Geçtiğimiz 2 yılda çok az talep oldu. Ama bakıyorsunuz bu yıl da öyle bir yoğunluk yok. Birkaç gün oldu sonuçlar açıklanalı. Fakat halen öyle yoğun bir akım, yoğun bir öğrenci şu anda yok. Bu da bizce yoğun yeni bir talep olmayacağı anlamına geliyor. Şu anda Beşiktaş, Şişli, Mecidiyeköy, Bakırköy, Kadıköy, Fatih, ikinci olarak Avcılar en fazla yoğun talep gören ilçe ve semtler." ifadelerini kullandı.

“ÜNİVERSİTENİN MESAFESİ UZAK AMA FİYATLAR YÜKSEK OLDUĞU İÇİN YİNE DE EVE GİDİP GELECEK”

Kızının İstanbul'da üniversite kazandığını söyleyen Ramazan Türkoğlu, "Kızım üniversiteyi İstanbul'da bu yıl kazandı. Bu yıl başlayacak. Ev ve yurt fiyatları çok yüksek biliyorsunuz. Onun için mesafe olsa da artık bir şekilde aktarma ile gidecek. Ben Mecidiyeköy'de oturuyorum, fiyatlar çok yüksek. Ondan dolayı bir şekilde böyle idare edeceğiz, başka çare yok. Üniversitenin mesafesi uzak ama fiyatlar yüksek olduğu için yine de eve gidip gelecek." dedi.

“DAHA UCUZ BİR YURT ARAYIŞINDAYIM”

Yurt arayışında olan yeni üniversiteyi kazanan öğrenci Yaprak Tosun, “İstanbul’da özel bir üniversite kazandım. Şişli taraflarında tek kişilik yurtlara baktım. Fiyatlar 20 bin, 40 bin lira arasındaydı. Aşırı pahalı, öğrenciyiz. Bu parayı nereden getirip verelim. Benim ailem bile bu fiyatları ödeyemiyor. Şuan daha ucuz bir yurt arayışındayım.” dedi.

“KİŞİ BAŞI 15 BİN TOPLAM 30 BİN LİRA ÖDÜYORUZ”

Kiracı olan öğrenci Samira Kayabaşı, “İstanbul Üniversitesi’nde 2’inci sınıf öğrencisiyim. Ben kirada kalıyorum. Kira fiyatlarıyla, yurt fiyatları neredeyse aynı. Ben İstanbul'da bu kadar pahalı olacağını düşünmezdim. Biz iki arkadaş kalıyoruz. Kişi başı 15 bin toplam 30 bin lira ödüyoruz. Okula yakın olduğu için Fatih tarafındayım. Ama Fatih tarafında bile kiralar çok pahalı. Bence genel bir kriz var." ifadelerini kullandı.

KİRASI EN YÜKSEK İLÇELER

Kadıköy: 62 bin TL

Sarıyer: 60 bin TL

Beşiktaş: 52 bin TL

Bakırköy: 50 bin TL

Zeytinburnu: 45 bin TL

5 BİN TL'LİK KİRA ARTIŞI

Haziran ayında en yüksek ortalama kiralar Sarıyer ve Kadıköy'de 55 bin TL idi. Temmuzda ise bu rakamlar ilk kez 60 bin TL'yi geçti.

KİRASI EN DÜŞÜK İLÇELER

Esenyurt: 17 bin 500 TL

Esenler: 19 bin 500 TL

Arnavutköy: 20 bin TL

Sultangazi: 21 bin TL

Silivri: 22 bin TL

Esenyurt ve Esenler'deki kiralar bir önceki aya göre sınırlı bir artış gösterdi.

Temmuz ayı enflasyonunun açıklanmasıyla birlikte ev ve iş yerlerine yapılacak kira artış oranı belirlendi.

Türkiye İstatistik Kurumu, temmuz ayına ilişkin enflasyon oranlarını açıkladı.

Enflasyon aylık yüzde 2,06 yıllık 33,52 arttı.

KİRA ZAM ORANI BELLİ OLDU

Ev ve iş yerlerine yapılacak kira zammı oranı ise yüzde 41,13 olarak öne çıktı.

Böylece kira kontrat süresi bu ay dolan işletme sahipleri kiralarına yüzde 41,13 zam yaparak ödeme gerçekleştirecek.

ZAM HANGİ VERİYE GÖRE HESAPLANIYOR

Konutlar için zam oranı artışın yapılacağı aydan bir önceki ayın TÜİK tarafından açıklanan TÜFE 12 aylık ortalamalara göre değişim oranına bakılarak hesaplanır.

Öte yandan mal sahibi bu orana eşit veya bu orandan daha az bir oranda zam yapma hakkına sahip.

Örnek olarak zam ekim ayında yapılacaksa TÜİK'in açıkladığı TÜFE endeksinin ilgili yılın eylül ayındaki 12 aylık ortalamalara göre değişim verisine bakılır.

KİRA ZAMMI HESAPLANMASINA ÖRNEK

Sözleşmesi bu ay yenilenecek konut ve iş yerinin kira zammına dair örnekleri şöyle sıralayabiliriz:

10 bin liralık kiranın zamlı miktarı: 14 bin 113 lira

15 bin liralık kiranın zamlı miktarı: 21 bin 169,5 lira

20 bin liralık kiranın zamlı miktarı: 28 bin 226 lira

25 bin liralık kiranın zamlı miktarı: 35 bin 282,5 lira

30 bin liralık kiranın zamlı miktarı: 42 bin 339 lira

35 bin liralık kiranın zamlı miktarı: 49 bin 395,5 lira

40 bin liralık kiranın zamlı miktarı: 56 bin 452 lira

45 bin liralık kiranın zamlı miktarı: 63 bin 508,5 lira

50 bin liralık kiranın zamlı miktarı: 70 bin 565 lira

55 bin liralık kiranın zamlı miktarı: 77 bin 621,5 lira

60 bin liralık kiranın zamlı miktarı: 84 bin 678 lira

İŞ YERLERİNDE ORAN DEĞİŞİKLİĞİ YAPILABİLİYOR

İşyerleri içinse zam oranı sözleşmede belirlenen oran kadar olabiliyor.

Eğer sözleşmede TÜİK tarafından açıklanan endekslerden biri oranında artış yapılacağı yazıyorsa o zaman kira artışının yapılacağı aydan bir önceki ayın TÜİK tarafından açıklanan ilgili endeksinin değişim oranına bakılarak hesaplanır.

Mal sahibi bu orana eşit veya bu orandan daha az bir oranda kiraya zam yapma hakkına sahip.

Örneğin artış kasım ayında yapılacaksa TÜİK'in o yılda ilgili endeks için açıkladığı ekim ayı verisine bakılır.

 Son yıllarda ev sahibi ve kiracılar arasında gerek kira tutarları gerek tahliyeler nedeniyle tartışmalar yaşanmaya devam ediyor.

Kiracılar haklarını sonuna kadar kullanıp 12 yıla kadar süreci uzatabilseler de ev sahipleri de konuyu dava ederek haklarını savunuyor.

"OĞLUM ALMANYA'DAN GELECEK, KIZIM EVLENECEK" İDDİALARI ÖNE SÜRÜLÜYOR

Kiracıda olan konutun tahliyesi için en kolay yöntem konut ihtiyacının ortaya çıkması oluyor. "Oğlum Almanya'dan gelecek, kızım evlenecek" gibi iddiaların ortaya atılmasıyla birlikte kiracının tahliyesi talep edilse de kiracılar bu durumu samimi bulmayıp ev sahibinin hukuki yollara başvurmasını talep edebiliyor.

YARGITAY İKİ DAVADAKİ YANLIŞ KARARI DÜZELTTİ

Yargıtay'a kadar intikal eden iki davaya ilişkin hüküm verildi ve Resmi Gazete'de yayımlandı.10 yılı aşkın süredir kiracı olan ve oturduğu ev 2018 yılında satılan, satın alan kişinin oğlunun konut ihtiyacının olmasından dolayı kiracının tahliyesi talepli davada Yargıtay kararını açıkladı.

Davalı kişi konut ihtiyacının samimi olmadığını öne sürerek davanın reddini talep etmiş ve ilk derece mahkemesi de kiracıdan yana karar vererek davayı reddetmişti.

Yargıtay ise ilk derece mahkemesinin incelemesini doğru yapmadığını ve yanlış karar verdiğini ileri sürerek davacının davasında haklı olduğunu, davanın süregelen aşamalarının doğru gerçekleştiğini öne sürerek temyiz isteminin kabulüne ve kararın sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozulmasına oybirliğiyle karar verdi

İlk 6 ayda gayrimenkul satışları geçen yılın aynı dönemine göre ocak, şubat, nisan, mayıs ve haziranda artarken, sadece martta düşüş gösterdi. Marttaki kısmi düşüş oranı yüzde 0,8 olarak gerçekleşti.

Ülke genelinde satılan gayrimenkul sayısı ocakta 238 bin 938, şubatta 232 bin 756, martta 222 bin 934, nisanda 237 bin 829, mayısta 263 bin 643, haziranda 218 bin 282 oldu. Geçen ay satışı gerçekleştirilen gayrimenkul sayısının yıllık bazda yüzde 33 artması dikkati çekti.

Ocak-haziran döneminde gayrimenkul satışları yüzde 15,6 artarak 1 milyon 414 bin 382'ye yükseldi. Bu veri, tüm zamanların ikinci en yüksek ilk yarı verisi olarak kayıtlara geçti. En yüksek satış adedine 2022'de 1 milyon 523 bin 515 ile ulaşılmıştı.

Tapu harç gelirinde yüzde 78'lik artış

Söz konusu dönemde tapu dairelerinde toplam 9 milyon 70 bin işlem gerçekleştirildi. Bunun yaklaşık 1,4 milyonundan fazlasını satış, 661 binini ipotek, 212 binini intikal, 76 binini düzeltme, 31,1 binini kamulaştırma, 25,2 binini ayırma, 14,2 binini birleştirme, yaklaşık 14 binini bağış işlemleri oluşturdu. Diğer işlemler ise 6,6 milyona yaklaştı.

Bu dönemde tapuda gerçekleştirilen işlemlerden elde edilen harç geliri, yüzde 78 artarak 62 milyar 373 milyon liraya ulaştı.

Ocak-haziran dönemi rakamları

2020-2025 yılları ocak-haziran dönemleri dikkate alındığında ülke genelinde satılan gayrimenkul adetleri şu şekilde:

Ev sahipleri tarafından yapılan zamlar sonrası Ticaret Bakanlığı devreye girdi. 

Ticaret Bakanı Yardımcısı Mahmut Gürcan, gündem olan tartışmaya ilişkin sosyal medya hesabından ev sahiplerine 'zam' uyarısında bulundu. 

"İLAN FİYATLARINDA YAPILAN FİYAT ARTIŞLARINI YAKINDAN TAKİP EDİYORUZ"

Ticaret Bakanı Yardımcısı Mahmut Gürcan, konuya ilişkin sosyal medya platformu X üzerinden paylaşım yaptı. 

"Ticaret Bakanlığı olarak ev sahiplerini uyarıyoruz." diyerek sözlerine başlayan Gürcan, taşınmaz sahiplerince ilan fiyatlarında yapılan fiyat artışlarını yakından takip ettiklerinin altını çizdi. 

"BU TÜR ARTIŞLAR İÇİN TAŞINMAZ SAHİPLERİNE İDARİ PARA CEZASI UYGULANABİLMESİNİN ÖNÜ AÇILMIŞTIR"

Gürcan, paylaşımının devamında şu ifadelere yer verdi:

Emlak sektöründe adil, rekabetçi ve istikrarlı bir piyasa yapısının tesis edilmesine ve vatandaşlarımızın mağduriyetinin önlenmesine yönelik faaliyetlerimiz aralıksız devam etmektedir.

Bu kapsamda, Bakanlığımızca mayıs ayı sonunda yapılan Yönetmelik değişikliğiyle, internet ortamında verilen taşınmaz ilanlarında; genel ekonomik verilerle uyumlu olmayan ve haklı bir gerekçeye dayanmayan fiyat artışları yasaklanmış, bu tür artışlar için taşınmaz sahiplerine de idari para cezası uygulanabilmesinin önü açılmıştır.

"EMLAK SAHİPLERİ HAKKINDA TOPLAM 4,2 MİLYON TL İDARİ PARA CEZASI UYULANMASINA KARAR VERİLMİŞTİR"

Elektronik ortamda verilen taşınmaz ilanları üzerinde yapılan ihbar, inceleme ve analizler neticesinde; Yönetmelik değişikliğinin yapıldığı tarihten sonra 21 taşınmaz sahibinin ilan fiyatında, genel ekonomik verilerle uyumlu olmayan şekilde fiyat artışı yaptığı tespit edilmiş, bu kapsamda ilgili emlak sahiplerinin her biri hakkında 200 bin TL olmak üzere toplam 4,2 milyon TL idari para cezası uygulanmasına karar verilmiştir.

Emlak sektöründe şeffaf ve dengeli bir piyasa yapısının oluşturulmasına ve vatandaşlarımızın menfaatlerinin korunmasına yönelik gerekli tüm tedbirler, gecikmeksizin alınmaya devam edilecektir.

Buna göre, Türkiye'deki konutların kalite etkisinden arındırılmış fiyat değişimlerini izlemek amacıyla hesaplanan KFE (2023=100) mayısta bir önceki aya göre yüzde 3,4 artarak 182,4'e çıktı. KFE, mayısta yıllık yüzde 32,3 artış gösterirken, bu dönemde reel azalış yüzde 2,3 oldu.

Üç büyük il için KFE değişimine bakıldığında, mayısta bir önceki aya göre İstanbul'da yüzde 2,7, Ankara'da 3,8 ve İzmir'de yüzde 3 artış görüldü.Endeks değerleri geçen yılın aynı ayına göre İstanbul'da yüzde 32,6, Ankara'da yüzde 41,4 ve İzmir'de yüzde 31,1 yükseldi.